İstifa Eden İşçiye Kıdem Tazminatı Ödenir mi?

Doğan Türkmen

dogantturkmen@gmail.com
  • facebook
  • twitter
  • linkedIn
  • instagram

İş hayatında en çok ihtilaf yaşanan sorunlardan biri de kıdem tazminatıdır.  Kıdem tazminatı; işçiye asgari bir yıl ve bir yıldan fazla süre ile çalışmaları karşılığında ödenen, her yıla bir aylık brüt ücretleri, bir yıldan sonraki ve katları yıllardaki çalışmaları karşılığında da kısmileştirme yapılarak işveren tarafından ödenen ücrettir.

İstifa ederek iş sözleşmesini fesih eden çalışanlar 4857 sayılı Kanunda belirtilen şartlarda haklı bir nedenleri yok ise kıdem tazminatı alamazlar. Ancak işe giriş tarihine göre en az 10 yıl ve üzerinde primi bulunanlar dilerlerse kendi istekleri ile ayrılsalar bile kıdem tazminatı almaya hak kazanırlar.

Kıdem tazminatına hak kazanılması/ödenmesi işveren ya da işçinin insiyatifinde olmayıp, yasal şartlara bağlıdır. Ancak uygulamada şartları gerçekleşmediği halde kıdem tazminatı ödeyen işverenler nedeniyle işçiler yasal zemini olmayan beklenti içine girerler. Bu karmaşıklığa açıklık getirmek gerekirse, işverenler kimi zaman haklı sebep olmaksızın iş akdini fesheden işçilerine kültürümüzün bir getirisi olan ahde vefa ilkesi gereği kıdem tazminatı adı altında ödeme yaparlar. Fakat yapılan bu ödeme 4857 sayılı iş kanunun düzenlendiği, kıdem tazminatı niteliğinde olmayan tamamen işverenin iyi niyetiyle yapılmış, yasal zemini olmayan bir ödemedir. İşveren iyi niyetiyle yaptığı bu ödemeyi kıdem tazminatı niteliğinde yapamayacağı için, çalışanın bordrosunda ilave ücret olarak belirterek bu tutar üzerinde yasal kesintiler yapıldıktan sonra ( SGK Primi, Gelir Vergisi, Damga Vergisi) çalışana ödeyebilirler. Dolayısıyla hak kaybı yaşanmaması adına önemle belirtmek gerekir ki haklı neden olmaksızın iş akdine istifa nedeniyle son veren işçi kıdem tazminatına hak kazanamaz.

Mülga 1475 sayılı İş Kanununun yürürlükte bulunan 14.Maddesine istinaden, istifa edilmesi halinde hangi şartlarda Kıdem tazminatı alınacağı konusunda en önemli ayrıntı ilk işe giriş tarihidir.

  • 09.1999 tarihinden önce ilk işe girenler 15 yıl 3600 prim günü
  • 09.1999 – 30.04.2008 tarihleri arasında ilk işe girenler 25 yıl 4500 prim günü
  • 05.2008 tarihinden sonra ilk işe girenler ise 25 yıl 5400 prim günü

Bu şartları yerine getirenler, çalıştıkları işyerlerinden istifa etseler bile işten ayrılma dilekçelerine, işten ayrılma nedeninin yaş dışında diğer emeklilik şartlarının yerine getirilmesi ve yaşın beklenecek olması şeklinde belirtmesi durumunda kıdem tazminatı almaya hak kazanırlar. Bu süreleri aynı iş yerinde tamamlama zorunluluğu yoktur. Kıdem tazminatı almaya hak kazanan çalışan, bağlı bulunduğu Sosyal Güvenlik Merkez Müdürlüğünden alınacak ‘’Kıdem Tazminatına Hak Kazanmıştır’’ ibareli yazıyı işverene ibraz etmesi zorunludur. İstifa ederek yazılı şartları yerine getirip kıdem tazminatı alan çalışanlar ayrıca ihbar tazminatı talep edemezler.

Bir yorum yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Önceki «
Sonraki »